تبعات یک مجلس غيرحزبي | جلال جلالی‌زاده
نمایش نوار ابزار

تبعات یک مجلس غيرحزبي

شرق: برخورد مجلس و فراکسيون‌هاي آن در ماجراي استعفاي دسته‌جمعي نمايندگان اصفهان و نيز پديده نماينده سراوان، يک بار ديگر موضوع کارکرد و هدف تشکيل فراکسيون در مجالس شوراي اسلامي را مطرح کرده است. اساسا مبناي شکل‌گيري فراکسيون‌ها با مرزبندي‌هاي سياسي صورت‌گرفته است. اين رويه تا مجلس هفتم وجود داشت اما از مجلس هشتم، به‌تدريج فراکسيون‌هايي با موضوعات اقتصادي، فرهنگي و.. تشکيل شدند و اين روند در مجالس نهم و دهم آن‌قدر تشديد شد که براي هر موضوعي تعدادي از نمايندگان فراکسيوني را ايجاد کردند. در اين زمين بازي، قوميت‌ها و تشکيل فراکسيون‌هايي با همين مبنا هم در اولويت قرار گرفتند. اين فراکسيون‌ها در دفاع از منافع منطقه‌اي حتي گاه مرزهاي اصولگرايي و اصلاح‌طلبي را هم درنورديدند تا بتوانند مطالبات خود را پيگيري کنند، در اين ميان اين پرسش مطرح است که چارچوب و حدود و ثغور منافع منطقه‌اي کجاست و حد يقف محافظت از آن کجاست؟ جلال جلالي‌زاده، نماينده مردم اهل سنت سنندج در مجلس ششم است. اين موضوع را با او مطرح کرديم تا اين نماينده اصلاح‌طلب و اهل سنت نظر خود را درباره رويه‌ به‌وجود‌آمده توضيح دهد.
‌ آقاي جلالي‌زاده به‌عنوان نماينده اهل سنت در دوره رونق سياسي، به‌نظر شما به چه دليلي تعيين‌کنندگي فراکسيون‌هاي سياسي کاهش يافته و عناصر ديگري نمايندگان را گروه‌بندي مي‌کند؟
متأسفانه در کشورهاي جهان سوم، مثل کشور خودمان، احزاب فعال نيستند و احزابي هم که هستند از روي ناچاري از برخي از افراد حمايت مي‌کنند. متأسفانه سازوکارها، امروزي و اصولي نيست، بنابراين ما شاهد مسائل و مشکلات زيادي هستيم.
اگر همه مسئولان، در بحثي که اخيرا براي آقاي درازهي نماينده مردم سراوان پيش آمد، از تمام کارشناسان و صاحب‌نظران بخواهند اين موضوع را به‌عنوان يک مورد آسيب‌شناسي کنند، به‌نظر من ارزشش را دارد. اين يک مسئله مهم سياسي بود که خود را بروز داد، هرچند از مجالس گذشته چنين مسائلي در بين نمايندگان و مسئولان پيش آمده اما هر روز که مي‌گذرد، اين موضوع تشديد مي‌شود. متأسفانه دولت و مجلس هم جاي خود را عوض کرده‌اند؛ نمايندگان اعتبار و بودجه تقسيم مي‌کنند، آبدارچي و رئيس تعيين مي‌کنند در حالي که در وظايف نمايندگان چنين چيزي نداريم.
‌ در مجلس ششم چنين کارهايي بود؟
آن زمان به‌خاطر اينکه در کردستان از نيروهاي بومي استفاده نشده بود، واقعا تلاش مي‌کرديم از نيروهاي بومي استفاده شود. اما اينکه آن نيرو از نزديکان رقيب من است يا برادر من، اصلا مطرح نبود. در آن زمان ما پيگير عدالت و قانون و مسائل توسعه‌اي و زيربنايي بوديم، اما اين چيزهايي که بعد از مجلس ششم مي‌بينيم؛ نماينده شرکت باز مي‌کند و… من خودم هم خيلي تعجب مي‌کنم.
‌ اگر به سؤال بازگرديم، چرا مناسبات سياسي به حاشيه رفته و مناسبات استاني و قومي اين‌قدر تعيين‌کننده شده است. چرا آن زمان بيشتر مسائل حول صورت‌بندي‌هاي سياسي دنبال مي‌شد و حالا اين‌طور نيست؟
مجلس بر اساس فعاليت احزاب مستقل تشکيل مي‌شود. قاعده کلي هم اين است که هر کاري براساس شرايط و عواملي که پديدآورندگان اصلي در نظر گرفته‌اند، انجام نشود، خود به خود به ضد خود تبديل مي‌شود يا نتيجه عکس مي‌دهد. ما در کشور دچار سيکل معيوبي شده‌ايم. مشکلات از کجا نشئت مي‌گيرد؟ تا زماني که وضعيت همين‌طور باشد، ما روي توسعه را نخواهيم ديد… رئيس‌جمهوري که با مجلس تضاد دارد، نمي‌تواند هر وزيري را به مجلس معرفي کند. بايد وزيري را معرفي کند که با مجلس سازگار باشد. آن وزيري که تمام تلاشش اين است که رضايت نمايندگان را به‌ دست‌آورد نمي‌تواند وزير رئيس‌جمهور و وزير آن آرائي باشد که به رئيس‌‌جمهور داده شده است. از طرف ديگر، چون نمايندگان از سوي احزاب انتخاب نمي‌شوند و با نظارت‌ استصوابي روبه‌رو هستند، افراد قدرتمند نمي‌توانند وارد مجلس شوند. به اين ترتيب افراد ضعيف وارد مجلس مي‌شوند. اين افراد چون از سابقه سياسي و توان تحليل و تجزيه برخوردار نيستند و به‌طور اتفاقي وارد مجلس شده‌اند با وزرا و رسانه‌ها مواجه و دچار نوعي غرور کاذب هم مي‌شوند. بنابراين تلاش مي‌کنند که خود را بيشتر نشان دهند. از آنجايي که احزاب هم مسئوليتي ندارند و نمايندگان به‌صورت جزيره‌اي وجود دارند، اين نماينده تلاش مي‌کند که ببينيد مردم به دنبال چه هستند و سعي مي‌کند رضايت مردم را به‌دست آورد. تحريک احساس مردم، کم‌بهاترين و کم‌هزينه‌ترين کار براي هر کسي است. آن کسي که احساسات مردم را تحريک کرده است هزينه‌اي نمي‌پردازد، اما اين تحريک‌کنندگان احساسات به‌صورت قهرمان درمي‌آيند. چون در مجلس حزب قدرتمندي نيست که نمايندگان به آنها تعهدي داشته باشند و فراکسيون حزبي تشکيل دهند، ‌اين است که تنها وسيله راحت، فراکسيون‌هاي قومي و مذهبي يا مثلا فراکسيون‌هاي کم‌دردسر اما پرآوازه‌اي مانند محيط‌ زيست، جوانان و زنان و اين نوع کميسيون‌هايي مي‌شوند که در جامعه خريداراني دارند. تا وضعيت ما اين‌طور است موفق نمي‌شويم.

روزنامه شرق

  • شماره ۳۳۲۲ –
  • ۱۳۹۷ شنبه ۱ دي
دیدگاه ها